INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Świętosław (Święszek) Iłowiecki h. Ostoja  

 
 
2 poł. XIV w. - po 1 VI 1434
Biogram został opublikowany w LI tomie Polskiego Słownika Biograficznego w latach 2016-2017.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Świętosław (Święszek) Iłowiecki h. Ostoja (zm. 1434), ostatni znany kasztelan karzecki.

Był synem Macieja z Iłówca Wielkiego (1391), lub Piotra z Iłówca Wielkiego (1395) i Mórki (1371?, 1391—1400), bratankiem Mikołaja Miczka z Iłówca Wielkiego i Iłówca Małego (obecnie Iłówiec; 1393 — przed 1409) oraz z Pecny (1398—9), zapewne tożsamego z Mikołajem z Mórki (1399—1411) i Mikołajem z Międzyborza (1399—1406), Chaław (1427—9) i Połażejewa (pow. pyzdrski), wicechorążym w Pyzdrach (1404—6) oraz wicepodkomorzym, wicesędzią, wicechorążym i wicepodsędkiem w Kościanie, żonatego z Małgorzatą, siostrą Mikołaja z Miejskiej Górki, kanclerza kapituły katedralnej poznańskiej. Miał braci: Mikołaja z Mórki (1399—1411) i może z Międzyborza (1399—1406) oraz z Błażejewa (1409), ks. Wojciecha z Iłówca Wielkiego (prezbitera w r. 1403) oraz Jana z Mórki (1411—36).

Ś. w źródłach wystąpił po raz pierwszy w r. 1393, pisząc się z Iłówca Wielkiego. Na roczkach ziemskich pow. kościańskiego jako wicesędzia zastępował od 5 II do 3 IX 1405 sędziego poznańskiego Mikołaja Czarnkowskiego, a w r. 1408 star. generalnego Wielkopolski Tomka z Węgleszyna. Zapewne od króla Władysława Jagiełły otrzymał urząd kaszt. karzeckiego. Pierwszy raz z tytułem kasztelana wystąpił 5 VII 1413, możliwe jednak, że urząd objął już po 21 IX 1406, kiedy jako kaszt. karzecki wystąpił po raz ostatni Dziersław z Błażejewa; wprawdzie dwukrotnie, 31 III i 17 VI 1411, pojawił się jako kasztelan Mikołaj (może z Zagórzyna), nie wiadomo jednak czy jako karzecki, czy krzywiński. W l. 1412—13, 1416 i 1421 pojawiał się Ś. bez tytułu jako asesor sądowy pow. kościańskiego. Na roczkach kościańskich zastępował 16 V 1415 — 11 V 1419 sędziego poznańskiego Mikołaja Błociszewskiego. W l. 1416—33 był często powoływany na pełnomocnika lub sędziego polubownego w sporach granicznych lub majątkowych swoich sąsiadów z pow. kościańskiego.

Ś. pisał się także z Iłówca Małego (1409—28) i z Pecny (1409—28), wsi położonych w pow. kościańskim. W r. 1400 posiadał też wieś Psarskie koło Śremu. Zmarł po 1 VI 1434.

Z nieznanej żony pozostawił Ś. syna Wojciecha (1435—1462), wicepodsędka kościańskiego (1447) z ramienia podsędka poznańskiego Dobrogosta z Kolna, może swego szwagra, oraz asesora sądowego (bez tytułu, 1448), który po ojcu odziedziczył Iłówiec Wielki i Mały oraz Pecnę. Wnukami Ś-a, z małżeństwa Wojciecha z Elżbietą, córką Dobrogosta z Kolna, kaszt. kamieńskiego (1427—42), byli: Jan Iłowiecki (zm. 30 VI 1487), student w r. 1451 Uniw. Krak., pleban w Nieparcie (1453—87), od r. 1464 kanonik poznański, altarysta w katedrze poznańskiej i prokurator generalny kapituły (1467—8), oraz Piotr (zm. 1502) z Iłówca Wielkiego i Małego, Mórki, Pecny, Drzęczewa i Jeleńczewa, burgrabia w Kościanie (1474), chorąży kaliski (1485—7) i poznański (1487—96), właściciel m. Wolsztyn i Sarnowo z wsiami oraz m. Górki, które wraz z Pecną prawdopodobnie przyłączono w XVI w. do wsi Iłowiec Mały.

 

Gąsiorowski, Urzędnicy wpol.; Słown. hist.geogr. ziem pol., VIII (Iłowiec Mały, Iłowiec Wielki, Mórka, Pecna, Sarnowa); Urzędnicy, I/1; — Dembiński P., Poznańska kapituła katedralna schyłku wieków średnich. Studium prozopograficzne 1428—1500, P. 2012; Gąsiorowski A., Uwagi o mniejszych kasztelaniach wielkopolskich XIII—XV wieku, „Czas. Prawno-Hist.” T. 19: 1967 z. 1 s. 91, 98; — Acta capitulorum, II; Die ältesten grosspolnischen Grodbücher, Hrsg. J. Lekszycki, Leipzig 1889 II nr 1761, 1850, 1858, 2177, 2508; Dokumenty opactwa benedyktynów w Lubiniu z XIII—XV wieku, Wyd. Z. Perzanowski, W. 1875 nr 153; Kod. Wpol., V, VII, VIII, IX; Księga ziemska poznańska 1400—1407, Wyd. K. Kaczmarczyk, K. Rzyski, P. 1960; Materiały do historii prawa i heraldyki polskiej, Wyd. B. Ulanowski, „Arch. Kom. Hist.” T. 3: 1886 s. 309, 314, 316, 322—3, 325—6, 328; Wielkopolskie roty sądowe XIV—XV wieku, Wyd. H. Kowalewicz, W. Kuraszkiewicz, P.—Wr. 1959—7 I nr 514, 620, 825, II nr 165, III nr 74, 79, 214, 228, 274, 322, 504, 548—549, 661, 1047; Wybór zapisek sądowych grodzkich i ziemskich wielkopolskich z XV wieku, Wyd. F. Piekosiński, Kr. 1902 I cz. 1 s. 265—9, 271, 273—4; — AP w P.: księgi, Kościan grodzkie 4 k. 105, Gr. 10 k. 19, 76, Kościan ziemskie 2 k. 93, Z. 4 k. 73v, 138, 144, 147—421v, 442v, Z. 5 k. 172v, Z. 6 k. 28—156v, Z. 7 k. 7v—162v, Z. 8 k. 9v—417, Z. 9 k. 1—254v, Z. 10 k. 22, 176, 293, Z. 13 k. 1, 67, Poznań grodzkie 9 k. 8, 10v; IH PAN w P., Pracownia Słown. Hist.-Geogr. Wpol.: mater. do Wolsztyna.

 

Grażyna Rutkowska

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 
 

Elżbieta Pomorska

po 1345 roku - 1393-02-14
żona cesarza Karola IV
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.