Taras Tadeusz (1906–1987), prawnik, profesor Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie.
Ur. 27 VII w Peczeniżynie (pow. kołomyjski, w ankietach podawał również Lwów), był synem Ludwika (1879–1943), nauczyciela, od r. 1901 zastępcy sekretarza Polskiego Tow. Gimnastycznego «Sokół» w Horodence, inspektora szkolnego, autora m.in. Gier i zabaw dla młodzieży szkolnej (Pińczów 1917), oraz Marii z domu Moszoro (1881–1974), nauczycielki; rodzice T-a zostali w r. 1940 zesłani do Kazachstanu, potem z armią gen. Władysława Andersa ewakuowani przez Iran do Palestyny. T. miał siostrę Marię, zamężną za Mikołajem Chodziakiewiczem (1895–1984), legionistą, oficerem WP, doktorem prawa, sędzią wojskowym, w czasie drugiej wojny światowej żołnierzem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.
T. do r. 1924 uczył się w gimnazjum w Stryju i t.r. podjął studia prawnicze na UJK. W r. 1928 ukończył studia, a w r. 1930 uzyskał doktorat. W l. 1931–3 odbył aplikację w Sądzie Okręgowym we Lwowie. Od r. 1934 był asesorem i prokuratorem Sądu Okręgowego w Czortkowie, a od r. 1937 prokuratorem Sądu Okręgowego w Przemyślu. Po wybuchu drugiej wojny światowej przedostał się do Francji i służył w 2. Dyw. Strzelców Pieszych; po klęsce Francji przeszedł do Szwajcarii, gdzie w r. 1940 został internowany. W l. 1941–3 był asystentem i wykładowcą prawa karnego procesowego w Obozie Uniwersyteckim dla żołnierzy polskich przy uniw. we Fryburgu, a od r. 1944 pracował jako chargé de cours na uniw. w Genewie. Jego zainteresowania naukowe dotyczyły aspektów karnych szpiegostwa; w r. 1947 napisał rozprawę Le délit d’espionnage (mszp.).
W r. 1947 wrócił T. do Polski i został prokuratorem okręgowym w Legnicy. Równocześnie od 1 X 1949 (wg katalogów drukowanych od r. 1947) do 28 II 1950 prowadził wykłady z zakresu więziennictwa na Wydz. Prawno-Administracyjnym Uniw. i Politechn. we Wrocławiu. W l. 1949–51 był prokuratorem okręgowym w Lublinie i równocześnie, od 15 IX 1950, adiunktem na Wydz. Prawa UMCS. We wrześniu 1951 został zastępcą profesora, a w r. 1952 kierownikiem Katedry Postępowania Karnego. W l. 1952–3 był prodziekanem, następnie w l. 1953–7 dziekanem. Mianowany w r. 1956 docentem, pełnił w l. 1957–60 funkcję prorektora uczelni. Uczestniczył w r. 1957 w Kongresie Międzynarodowej Komisji Prawników w Wiedniu oraz w r. 1959 w uroczystościach z okazji 400-lecia uniw. w Genewie. W r. 1964 został profesorem nadzwycz.; ponownie był w l. 1964–72 dziekanem Wydz. Prawa (od r. 1970 Wydz. Prawa i Administracji). Jako członek Komisji Kodyfikacyjnej przy Min. Sprawiedliwości brał udział w l. 1965–8 w pracach nad „Kodeksem postępowania karnego” i „Kodeksem karnym” z r. 1969. W marcu 1968 publicznie wystąpił w obronie swoich pracowników i studentów oskarżanych o «rewizjonizm». W l. 1969–75 był członkiem i zastępcą przewodniczącego Wyższej Komisji Dyscyplinarnej dla Pracowników Naukowo-Dydaktycznych Szkół Wyższych przy Min. Oświaty i Szkolnictwa Wyższego (od r. 1972 Min. Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki). Po reorganizacji w r. 1970 uczelni (likwidacja katedr i powołanie instytutów) objął kierownictwo Zakł. Postępowania Karnego i Kryminalistyki w Inst. Prawa Sądowego (od r. 1972 Inst. Prawa Karnego), a od r. 1972 pełnił funkcję dyrektora tego Instytutu. Dn. 24 IX 1970 został profesorem zwycz. Był współautorem z Edwardem Skrętowiczem i Romualdem Kmiecikiem (swoimi uczniami) oraz redaktorem podręcznika Proces karny. Część ogólna (L. 1971, kolejne wyd.: 1973, 1975). Artykuły o przestępstwie szpiegostwa, modelu postępowania przygotowawczego oraz gwarancjach podejrzanego (oskarżonego) publikował na łamach „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska”, „Nowego Prawa” i „Palestry”. Dn. 30 IX 1976 przeszedł na emeryturę, ale seminarium magisterskie z postępowania karnego prowadził do 30 IX 1984. Z okazji czterdziestolecia pracy naukowej poświęcono mu tom „Annales Universitatis Mariae CurieSkłodowska. Sectio G: Ius” (Vol. 24: 1977). T. był członkiem rzeczywistym, a od r. 1978 członkiem honorowym Lubelskiego Tow. Naukowego. Działał też w Zrzeszeniu Prawników Polskich. W r. 1979 Rada Państwa PRL nadała mu tytuł Zasłużony Nauczyciel PRL. Był promotorem ok. 400 prac magisterskich oraz trzech przewodów doktorskich z prawa karnego procesowego: Zbigniewa Sobolewskiego (1960), Skrętowicza (1970) i Kmiecika (1974). Należał do PZPR, zasiadał w Wojewódzkiej Komisji Frontu Jedności Narodu w Lublinie. Zmarł 10 VII 1987 w Lublinie, został pochowany 15 VII na cmentarzu przy ul. Lipowej. Był odznaczony Krzyżem Kawalerskim i Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Krzyżem Zasługi (1955), Medalem Zwycięstwa i Wolności, Medalem KEN oraz francuskim La Croix du Combattant Volontaire.
W małżeństwie z Lidią z domu Flüelziger (ur. 1914) miał T. córkę Elżbietę (ur.1951).
Kto jest kim w Polsce 1984. Informator biograficzny, W. 1984 (z błędami); Pol. bibliogr. prawn., 1944–77; Patek A., Polski cmentarz w Jaffie. Z dziejów Polonii w Izraelu, Kr. 2016 (dot. rodziny); 50 lat Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej. Bibliografia publikacji naukowych pracowników Wydziału, L. 1999; Słownik biograficzny miasta Lublina, L. 1993 I; – 45 lat Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, L. 1995; Hoc S., Przestępstwa szpiegostwa w poglądach profesora Tadeusza Tarasa, w: Rozwój nauk penalnych w sześćdziesięcioleciu Wydziału Prawa i Administracji UMCS, L. 2009 s. 153–60; Lwowsko-Kresowe korzenie wyższych uczelni Lublina, L. 2000 (fot.); Profesorowie Wydziału Prawa i Administracji UMCS 1949–2009. Księga jubileuszowa z okazji sześćdziesięciolecia Wydziału Prawa i Administracji UMCS w Lublinie, L. 2009 (fot.); – Chodziakiewicz M., Jedno polskie życie, „Zesłaniec” 2011 nr 48 s. 41–78; Vetulani A., Poza płomieniami wojny. Internowani w Szwajcarii 1940–1945, W. 1976; Zagórowski, Spis nauczycieli (dot. ojca); – „Monitor Pol.” 1955 nr 117; „Państwo i Prawo” R. 10: 1955 z. 3 s. 497–9, R. 13: 1958 z. 3 s. 490–2; „Przew. Gimnastyczny” R. 21: 1901 nr 1, nr 3 s. 23 (dot. ojca); „Szkoła Pol.” R. 2: 1917 nr 19 s. 19 (dot. ojca); – Nekrologi i wspomnienia pośmiertne: „Annales UMCS. Sectio G: Ius” Vol. 36: 1989 [1992] (fot.), „Przekrój” 1987 nr 2198, „Sztandar Ludu” 1987 nr 163 (fot.); – IPN w W.: sygn. IPN BU 3090/15 k. 30–2, sygn. 3090/45 k. 48–9, sygn. 3090/51 t. 1 k. 68–9, 76–7, t. 2 k. 140, sygn. 3090/58 k. 14, 17, 21, 25 (akta Obozu Uniwersyteckiego Fryburg); Muz. Pol. w Rapperswilu: sygn. III–1/1/15 k. 30–2 (zbiory on-line, odczyt 21 VIII 2017); – Informacje Ewy Kłapcińskiej z Arch. Uniw. Wrocł. i Anny Łosowskiej z Arch. UMCS; – Internet: Baza on-line Grobonet (cmentarz w Legnicy, odczyt 9 IX 2017, dot. rodziny).
Mariusz Ryńca