INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Jerzy Ireneusz Morsztynkiewicz  

 
 
1897-08-26 - luty 1945
Biogram został opublikowany w 1977 r. w XXII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Morsztynkiewicz Jerzy Ireneusz, pseud. Mirecki (1897–1945), działacz robotniczy. Ur. 26 VIII w Łodzi, był synem Wacława, majstra włókienniczego i prawicowego działacza robotniczego, aktywnego w łódzkiej organizacji Narodowego Związku Robotniczego, i Zofii. Tu ukończył w r. 1914 gimnazjum realne. W szkole średniej uczestniczył w działalności nielegalnych kółek patriotycznych. Po śmierci ojca utrzymywał się z udzielania korepetycji. W l. 1914–15 uczęszczał na Wyższe Kursy Handlowe w Warszawie. W czasie pierwszej wojny światowej, od r. 1915 do lata 1918, przebywał w Kijowie, gdzie pracował jako nauczyciel, urzędnik oraz kierownik jednej z bibliotek polskich. W końcu 1916 r., odchodząc od dotychczasowego światopoglądu i tradycji rodzinnych, nawiązał kontakt z kołami młodzieży socjalistycznej w Kijowie. Najprawdopodobniej uczestniczył w akcjach po stronie władzy radzieckiej. Już po zajęciu Kijowa przez Niemców wstąpił w marcu 1918 do Polskiej Partii Socjalistycznej-Lewicy (PPS-Lewicy). W czerwcu t. r. powrócił do Warszawy, gdzie kontynuował działalność w PPS-Lewicy, od grudnia 1918 w Komunistycznej Partii Robotniczej Polski (KPRP), początkowo jako organizator młodzieży studenckiej, a następnie funkcjonariusz partyjny w Zagłębiu Dąbrowskim (tu działał od początków marca 1919), w Łodzi i Płocku. Posługiwał się wówczas pseud. Mirecki. Latem 1919 został sekretarzem Lubelskiej Rady Związków Zawodowych oraz zarządu okręgowego związku robotników budowlanych. W październiku t. r. został aresztowany i był więziony do 19 VI 1920. Po zwolnieniu za kaucją powołano go do wojska. Służył jako szeregowiec do maja 1921. Zdemobilizowany podjął działalność w KPRP jako jej funkcjonariusz. W maju 1922 został ponownie aresztowany i osadzony w więzieniu lubelskim, gdzie spędził 2,5 roku. Wytoczono mu sprawę sądową w związku z jego aktywnością w r. 1919. Sąd Okręgowy w Lublinie, a następnie 13 III 1924 Sąd Apelacyjny tamże skazał go (zmieniając motywację wyroku) na 4 lata więzienia, ale na podstawie amnestii z 24 V 1921 zmniejszono wysokość kary do 2 lat więzienia. Jednakże Sąd Najwyższy mimo sprzeciwu prokuratora decyzją z 20 V 1924 wyrok utrzymał. W lutym 1925, w ramach wymiany więźniów politycznych, M. wyjechał do Związku Radzieckiego.

Tu działał M. pod nazwiskiem Mirecki. Był członkiem Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii (bolszewików) (WKP ) ze stażem od marca 1918. W l. 1925–6 pracował w Mińsku jako zastępca redaktora polskiej gazety „Młot”, zaś w l. 1926–8 na tymże stanowisku w mińskiej „Orce”. Jednocześnie był przewodniczącym Mińskiego Komitetu Okręgowego Międzynarodowej Organizacji Pomocy Rewolucjonistom (MOPR) i członkiem Prezydium Komitetu Centralnego (KC) MOPR Białorusi. Od września 1928 do grudnia 1929 uczył się na wydziale redaktorskim Komunistycznego Instytutu Dziennikarstwa w Moskwie. Studiów tych nie skończył, ponieważ KC WKP (b) powołał go do pracy w redakcji swego organu centralnego „Pravda”, gdzie pracował w dziale ekonomicznym jako przedstawiciel na Ukrainę (z siedzibą w Charkowie), zastępca kierownika działu budownictwa radzieckiego, a także jako przedstawiciel na Syberię Wschodnią (z siedzibą w Irkucku). W styczniu 1933 został redaktorem gazety fabrycznej „Avtogigant” Gorkowskich Zakładów Samochodowych. W grudniu 1934 został szefem biura prasowego tych Zakładów, zaś od kwietnia 1935 do marca 1936 był w nich kierownikiem wydziału kadr, z kolei do września 1936 – w dyspozycji dyrektora Zakładów i od 1 X 1936 – starszym inspektorem zarządu Zakładów. Dn. 27 VI 1937 na podstawie bezzasadnych zarzutów został usunięty z WKP (b). Aresztowany w r. 1937, zmarł w lutym 1945. W r. 1956 został zrehabilitowany.

Ożeniony był w Związku Radzieckim z Walentyną Stasij. Z małżeństwa tego miał syna Witolda, inżyniera, mieszkającego w Obnińsku (obwód kałuski).

 

Fot. w Centr. Arch. KC PZPR; – Księga Polaków – uczestników rewolucji październikowej, W. 1967; – „Młot” (Mińsk) 1925 nr 96 s. 4, 1926 nr 52 s. 2; „Z Pola Walki” 1965; – Centr. Arch. KC PZPR: Teczka Osobowa M-a 11639, zesp. Archiwum Duracza 105/8 (sprawa J. M-a); Centr. Arch. Rewol. Październikowej USRR w Charkowie: f. 166 op. 5 d. 828 l. 92; – Informacje rodziny.

Aleksander Kochański

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.