INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Grzegorz Kretkowski h. Dołęga      Grzegorz KRETKOWSKI, Kasztelan Brzeski (kujawski) - portret asortacyjny w: Bartosz Paprocki, Gniazdo Cnoty, Kraków 1578, s. 1008 - w zbiorach Biblioteki Narodowej w Warszawie - źródło kopii cyfrowej: POLONA.pl - fragment.

Grzegorz Kretkowski h. Dołęga  

 
 
Biogram został opublikowany w 1970 r. w XV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Kretkowski Grzegorz (czasem mylnie Jerzy) h. Dołęga (zm. 1586), wojewoda brzeski kujawski. Był trzecim synem Mikołaja, wojewody brzeskiego kujawskiego (zob.), i Anny Pampowskiej, bratem Erazma, kasztelana gnieźnieńskiego (zob.). Początkowy majątek K-ego ograniczał się do części klucza chodeckiego oraz udziałów w dobrach wielkopolskich (tenuta rogozińska) i małopolskich (zastawy) Kretkowskich. Od r. 1545 trzymał zastawem od Kucieńskich połowę Kutna i przyległych wsi, a następnie Gosławice z zamkiem i miasto Licheń z dziewięcioma wsiami (co najmniej do r. 1552). Z czasem odziedziczył po zmarłych bezpotomnie braciach – Andrzeju, kasztelanie kowalskim (1571), i Erazmie – pozostałe dobra ojcowskie w kluczu chodeckim na Kujawach i majętności Kretkowo, Płonne i Rusinowo w ziemi dobrzyńskiej, których część dokupił od bratanka Andrzeja, kasztelanica kruszwickiego. W r. 1570 wykupił część kluczy Kazimierz Biskupi (miasto i wsie) oraz Kleczew (miasto i wsie) w połowie wniesionych mu przez żonę. Pod koniec życia posiadał 3 miasta i 40 wsi. W r. 1548 otrzymał prawem feudalnym 4 łany wójtowskie w Kubłowie, wsi starostwa przedeckiego, które odebrano mu w czasie rewizji nadań na sejmie warszawskim 1563/4 r. Działalność polityczną rozpoczął K. pod auspicjami Andrzeja Zebrzydowskiego. W r. 1547 na sejmiku w Radziejowie został wybrany posłem z woj. brzeskiego przez partię popierającą plany królewskie. Ponownie wybrano go posłem z woj. brzeskiego na sejm 1553 r., na sejmie nie był jednak obecny. W r. 1571 otrzymał K. kasztelanię kruszwicką. Podczas pierwszego bezkrólewia uczestniczył w zjeździe w Kole (październik 1572), a 13 IX 1573 r. podpisał elekcję Henryka Walezego. W drugim bezkrólewiu poparł kandydaturę Stefana Batorego i 4 I 1576 r. wziął udział w zjeździe radziejowskim, który podjął postanowienia o zabezpieczeniu przybycia i objęcia tronu przez Batorego. W czasie sejmu koronacyjnego, w maju 1576 r., otrzymał kasztelanię brzeską kujawską. Po Piotrze Potulickim, mianowanym 26 VIII 1585 woj. kaliskim, przeszedł na woj. brzeskie kujawskie. Zmarł w r. 1586, przed 24 VI.
Ożeniony był K. z Katarzyną Russocką, córką Mikołaja, kaszt. biechowskiego (zob.), z której pozostawił synów: Mikołaja (zm. 1613), założyciela pruskiej linii rodu, Erazma (zm. 1594), sekretarza królewskiego, kanonika kujawskiego, archidiakona gnieźnieńskiego i prepozyta w Chodczu, Łukasza (zm. 1603), kaszt. brzeskiego kujawskiego, protoplastę linii kujawskiej Kretkowskich, Andrzeja (zm. 1609), woj. brzeskiego kujawskiego, założyciela linii mazowieckiej, oraz Jerzego (zm. 1591), star. wschowskiego. Córką K-ego była Anna (zm. 1616), żona Jana Wodyńskiego, późniejszego woj. podlaskiego.

Boniecki; Dworzaczek, Genealogia; Niesiecki; – Biliński A., Szlachta ziemi dobrzyńskiej za ostatnich Jagiellonów, W. 1932; Dembińska A., Zygmunt Stary, P. 1948; Guldon Z., Mapy ziemi dobrzyńskiej w drugiej połowie XVI w., Tor. 1967; Kolankowski L., Posłowie sejmów Zygmunta Augusta, „Ref. w Pol.” R. 5: 1928; Sławiński T., Człowiek istotą rodzinną – genealogia Kretkowskich XV–XVIII wieku, „Roczn. Pol. Tow. Herald.” S. Nowa, T. 3: 1997 s. 53–74; – Dzieje ziemi kujawskiej, Oprac. A. Pawiński, Cz. II: Lauda i instrukcje 1572–1674, W. 1888; Korespondencja Andrzeja Zebrzydowskiego, Wyd. W. Wisłocki, Kr. 1878, Acta Hist., I; Lustracja województw wielkopolskich i kujawskich 1565, Bydgoszcz 1963 II; Matricularum summ., IV; Orzelski, Bezkrólewia ksiąg ośmioro; Regestra thelonei aquatici Wladislaviensis saeculi XVI, Wyd. S. Kutrzeba i F. Duda, Kr. 1915; – Mater. Red. PSB: Kretkowscy h. Dołęga. Uzupełnienia i sprostowania.
                                                                                                                                                                                                                                    Halina Kowalska

 

 

Powyższy tekst różni się w pewnych szczegółach od biogramu opublikowanego pierwotnie w Polskim Słowniku Biograficznym. Jest to wersja zaktualizowana, uwzględniająca opublikowane w późniejszych tomach PSB poprawki i uzupełnienia.  

 

 
 

Chmura tagów

TAGI

Za pomocą tagów oznaczamy powiązania tematyczne postaci. Pozwalają one eksplorować serwis wg wybranych przez redakcję najważniejszych tematów dla danej postaci.

elekcja Henryka (de Valois) 1573, rodzeństwo - 5 (w tym 4 braci), ród Dołęgów, kasztelania brzeska kujawska, palacja brzeska kujawska, bezkrólewie po wyjeździe i detronizacji Króla Henryka, ojciec - Kasztelan Brzeski kujawski, herb rodu Dołęgów, ojciec - Wojewoda Brzeski kujawski, sejm 1576 koronacyjny, krakowski, kandydatura Stefana Batorego na króla Polski, bezkrólewie po śmierci Zygmunta II Augusta, posłowanie z Woj. Brzeskiego kujawskiego, zięć - Wodyński, sejm 1553, krakowski, matka - Pampowska, matka - wojewodzianka sieradzka, dobra w Ziemi Dobrzyńskiej, dobra na Kujawach, matka - starościanka kolska, sejmiki radziejowskie, dzieci - 7 (w tym 6 synów), rodzina Kretkowskich h. Dołęga, zięć - Kasztelan Podlaski, dobra trzymane zastawem, zięć - urzędnik ziemski, brat - Kasztelan Gnieźnieński, matka - starościanka średzka, matka - córka urzędnika ziemskiego kaliskiego, matka - starościanka konińska, ojciec - starosta w Woj. Poznańskim, brat - Starosta w Woj. Kaliskim, teść - urzędnik ziemski kaliski, matka - kasztelanka rozpierska, syn - urzędnik ziemski, zjazd w Kole 1572, zięć - Wojewoda Podlaski, zięć - urzędnik ziemski, syn - sekretarz królewski, syn - Kasztelan Brzeski kujawski, królewszczyzny w Woj. Poznańskim, ojciec - dworzanin królewski, teść - starosta w Woj. Łęczyckim, wuj - starosta w Woj. Kaliskim, matka - starościanka pyzdrska, sejmy Królestwa Polskiego, kasztelania kruszwicka, matka - starościanka wielkopolska, matka - córka urzędnika ziemskiego poznańskiego, teść - Kasztelan Biechowski, sejm 1547 krakowski, brat - Kasztelan Kowalski, syn - prałat w kapitule gnieźnieńskiej, brat - Kasztelan Bydgoski, sejmy XVI w. (1 poł.), sejmy XVI w. (4 ćwierć), teść - poseł na sejm Królestwa Polskiego, teść - dyplomata, brat - Kasztelan Brzeski kujawski, brat - Kasztelan Kruszwicki, ojciec - Wojewoda Inowrocławski, starostwo rogozińskie (Woj. Poznańskie), zamek w Gosławicach, sejmy XVI w. (3 ćwierć), syn - Wojewoda Brzeski kujawski, syn - starosta w Woj. Poznańskim
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Chmura tagów

Postaci powiązane

   
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Jakub Wujek

1541 - 1597-07-27
tłumacz Biblii
 

Wit Stosz (Stoss, Stwosz)

około 1438 - 1533-09-22
rzeźbiarz
 

Tomasz (Tommaso) Dolabella

ok. 1570 - 1650-01-17
malarz
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.