INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Jan Luśtych  

 
 
1833-11-04 - 1901-12-26
Biogram został opublikowany w 1973 r. w XVIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Luśtych (Lustig) Jan (1833–1901), mazurski poeta ludowy. Ur. 4 XI w Małych Zawadach w pow. oleckim, syn średnio zamożnego chłopa, odziedziczył po ojcu gospodarstwo. Od r. 1865 pisywał wiersze do pism redagowanych przez Marcina Giersza: „Kalendarza Królewsko-Pruskiego Ewangelickiego” i „Gazety Łęckiej” (1875–90, 1892). Twórczość jego, bez pretensji do wartości artystycznej, nie doczekała się dotychczas poważniejszego omówienia, nikt też nie zebrał całości jego dorobku. Do bardziej interesujących wierszy o tematyce obyczajowej i moralizatorskiej należą: Gorzałka źródłem zła (1866), O lisie na dwóch nogach (1876), O zgonie pewnego męża w Dybowie, co okrutnie z bydłem postępował (1878), O oszczędności pieniędzy i wystrzeganiu się picia gorzałki (1881), O strojach zbytecznych (1885). Tematykę wiejską, mówiącą o krzywdzie i nędzy chłopów, poruszały m. in. utwory: O Golubiach w Oleckowskiem, co r. 1867 pogorzały (1872), Słowa względem Kolby z Mazurów (1874), Gospodarz i półparobek leniwy (1874), O Walu (1877), O Żydach, dawniejszej wsi, teraźniejszym majątku w Oleckowskiem (1884), Na Mazurach wiele jezior, ale dla Mazurów ryb skąpo (1885). Dużą część jego twórczości stanowiła poezja refleksyjna, religijna. W wierszu O macierzyńskim języku (1883) występował przeciwko germanizacji Mazurów, za co pochwalił go Wojciech Kętrzyński. Potępiał też rusyfikację (O Apuchtynie, 1884). L. był Mazurem narodowo nie uświadomionym i uważał się za lojalnego obywatela pruskiego. Z tego też zapewne względu nie chciał współpracować z Janem Karolem Sembrzyckim, redaktorem „Mazura” (1883–4) i „Mazura Wschodnio-Pruskiego” (1885), prowadzącego wśród Mazurów działalność narodową. Zmarł 26 XII 1901 w Małych Zawadach. Miał siedmioro dzieci.

 

Oracki, Słownik Warmii; – Chojnacki W., Sylwetki mazurskie, w: Szkice z dziejów Pomorza, W. 1961 III 105–6; [Chojnacki W.] Cybulska J., Poeci ludowi na Mazurach, „Słowo na Warmii i Mazurach” 1955 nr 43, 51; Sukertowa-Biedrawina E., Świadomość narodowa na Mazurach i Warmii w pieśni ludowej, „Komun. Maz.-Warm.” 1962 nr 1 s. 41 (fot.); – Poezja ludowa Warmii i Mazur. Antologia, Wybrał i oprac. T. Oracki, W. 1957 s. 55, 102–11; Sprawy Mazur i Warmii w korespondencji Wojciecha Kętrzyńskiego, Oprac. W. Chojnacki, Wr. 1952; – „Gaz. Lecka” 1883 nr 18, 1884 nr 2, 15, 1885 nr 6; Kalendarz Królewsko-Pruski Ewangelicki, 1865–1901, 1903.

Janusz Jasiński

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.