INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Jan Noskowski  

 
 
1832 - 1881-03-30
Biogram został opublikowany w 1978 r. w XXIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Noskowski Jan (1832–1881), właściciel drukarni nakładowej i księgarni, redaktor i wydawca. Był synem Józefa Łady-Noskowskiego, rejenta i pisarza aktowego Król. Pol., i Amelii z domu Salisch, bratem Władysława (zob.) i Zygmunta (zob.). W r. 1871 N. zakupił drukarnię „Gazety Anonsowej” w Warszawie przy ul. Długiej 5 i t. r. wydrukował swoim nakładem pierwszą książkę. W l. 1871–5 (z przerwą od kwietnia do grudnia 1874) wydawał „Gazetę Anonsową”. W r. 1873, wspólnie z Fryderykiem Henrykiem Lewestamem, założył „Wiek – gazetę polityczną, literacką i społeczną”, którą w dwa lata później sprzedał Kazimierzowi Zalewskiemu. Od r. 1873 rozpoczął wydawanie „Kalendarza Domowego dla Wsi i Miasta”, który jednak nie zdobył większej popularności, gdyż poziomem redagowania i objętością ustępował znanym kalendarzom Józefa Czecha i Jana Jaworskiego. Ten ostatni kalendarz wykupił N. od właściciela i jeden raz wydał drukiem. Ok. r. 1875 otworzył własną księgarnię przy ul. Mazowieckiej 11. W l. 1874–6 redagował i wydawał tygodnik „Ognisko Domowe”, w którym głosił poglądy konserwatywnego ziemiaństwa oraz zwalczał pozytywizm i filozofię materialistyczną. Do współpracy w tym czasopiśmie próbował N. zaangażować znanych poetów ówczesnych, jak Antoni Edward Odyniec i Cyprian Norwid. Przeważnie jednak drukował własne artykuły oraz utwory drugorzędnych pisarzy, m. in. Marii Bartusówny. W tym samym czasie, razem z Zygmuntem Sarneckim i swoim bratem Piotrem, założył i wydawał dziennik polityczny „Echo” o nastawieniu klerykalnym. Dziennik ten ukazywał się do r. 1884, kiedy jego wydawanie zostało zawieszone z powodu braku czytelników. W r. 1878 N. rozpoczął wydawanie czasopisma „Revue slave”, poświęconego literaturze, nauce i sztuce w krajach słowiańskich.

Jako właściciel drukarni wyposażonej w najnowsze maszyny oraz bogaty zestaw czcionek, N. tłoczył książki znanych wydawców warszawskich: Jana Breslauera, Gabriela Centnerszwera, Gebethnera i Wolffa, Michała Arcta i Edwarda Wendego. W mniejszych ilościach drukował również własne nakłady książek z dziedziny nauk stosowanych, prawnych i społecznych oraz literatury pięknej. W tej ostatniej grupie znajdowały się m. in. dzieła A. Dumasa, A. Dygasińskiego, H. Sienkiewicza i L. Tołstoja. Największym osiągnięciem oficyny N-ego była edycja „Bajek” J. La Fontaine’a, które wydał w przekładzie swego brata Władysława, z ilustracjami G. Dorégo (1876). N., mimo młodego wieku – już po kilku latach działalności – był zaliczany do najwybitniejszych drukarzy-wydawców warszawskich. Odznaczał się przedsiębiorczością i chęcią zysku; jako pierwszy w branży drukarskiej zatrudnił kobiety w charakterze zecerów. Podejmowane przez N-ego próby redagowania i wydawania własnych czasopism naraziły go na znaczne wydatki. N. zmarł w Warszawie 30 III 1881 i został pochowany na cmentarzu Powązkowskim. Pozostawił żonę i córkę.

Drukarnię N-ego i księgarnię prowadził do początków XX w. jego brat Piotr, który od r. 1880 wydawał tygodnik ilustrowany „Wieczory Rodzinne”, przeznaczony dla dzieci, od r. 1882 wydawał i drukował dziennik „Słowo”, „Dziennik dla Wszystkich i Anonsowy” (do r. 1905) oraz „Kalendarz ilustrowany dla wszystkich” (1886–95). Bilans dorobku oficyny Noskowskich obejmuje 41 książek wydanych własnym kosztem oraz 158 dzieł wykonanych na zlecenie innych firm wydawniczych.

 

Estreicher w. XIX; „Przewodnik bibliograficzny” 1879 s. 40; Słown. Pracowników Książki Pol., (bibliogr.); Uruski; – Z dziejów książki i bibliotek w Warszawie, W. 1961 s. 345, 357, 376; – Prus B., Kroniki, W. 1956 I cz. 1–2; J. Noskowskiego kalendarz domowy dla wsi i miasta na r. 1873, W. 1872 (informacja na okładce); „Kur. Warsz.” 1881 nr 71 s. 4 (nekrolog z informacją o żonie i córce i podaniem wieku N-ego 49 lat); „Tyg. Illustr.” 1882 nr 337 s. 364 (podaje wiek N-ego 50 lat); – B. Jag.: rkp. 6419 III, 6523 IV, 6699 III, 7828/IV (listy N-ego); B. Narod.: rkp. IV 6290 k. 110 (korespondencja C. K. Norwida); B. Ossol.: rkp. sygn. 2340/III (genealogia Noskowskich do końca XVIII w.), sygn. 5994/II k-63–69 (listy N-ego do M. Bartusówny).

Józef Długosz

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Józef Wierusz-Kowalski

1866-03-16 - 1927-11-30
dyplomata
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Żegota Krówczyński

1848-07-17 - 1893-02-01
lekarz
 

Tadeusz Józef Starzewski

1860-02-07 - 1931-02-10
notariusz
 

Józef Dietl

1804-01-24 - 1878-01-18
prezydent Krakowa
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.