INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Michał Anastazy Teofil Straszewski  

 
 
1876-08-17 - 1965-12-20
Biogram został opublikowany w latach 2006-2007 w XLIV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Straszewski Michał Anastazy Teofil (1876–1965), dyplomata, publicysta.

Ur. 17 VIII w Rzeszowie, był synem Maurycego (zob.) i Marii z Sadowskich, bratem Kazimierza (zob.) i Henryka.

Nauki początkowe pobierał S. w domu, a od r. 1890 uczył się w Gimnazjum im. Króla Jana III Sobieskiego w Krakowie, gdzie 11 VI 1894 zdał maturę. T.r. rozpoczął studia na Wydz. Prawa UJ; w semestrze letnim 1895/6 studiował na Uniw. Fryderyka Wilhelma w Bonn. Studia ukończył w r. 1898, a 14 I 1899 otrzymał stopień doktora praw. Dn. 1 X 1898 wstąpił do służby państwowej jako referent biurowy w galicyjskiej Ekspozyturze Prokuratorii Skarbu w Krakowie. W grudniu 1900 zdał z postępem celującym egzamin konsularny w MSZ w Wiedniu i został przyjęty do służby w dyplomacji austro-węgierskiej. Na początku r. 1901 odszedł z pracy referenta biurowego i w marcu t.r. został attaché w konsulacie w Belgradzie. W r. 1904 przeniesiono go do USA, gdzie do r. 1908 był wicekonsulem w Pittsburghu (Penn.), a następnie kierownikiem (nadal w randze wicekonsula) konsulatu w Charleston (West Virginia). Dn. 22 I 1911 mianowano go konsulem i 5 IV t.r. objął to stanowisko w Denver (Colorado). W r. 1913 był konsulem w Saint Louis (Missouri).

Wybuch pierwszej wojny światowej zastał S-ego na urlopie w Bokijówce, majątku żony na Podolu. W sierpniu 1914 wraz z najbliższą rodziną internowany został przez Rosjan w Odessie; przebywał tam do wiosny 1917, kiedy to objęła go wymiana między Rosją a Austro-Węgrami. Dn. 17 VII t.r. wyjechał S. z Piotrogrodu, po czym przez Finlandię, Szwecję i Niemcy wrócił do Krakowa (żona i dzieci, którym Rosjanie nie zezwolili na wyjazd, wróciły do Galicji pod koniec października). S. z rodziną mieszkał u krewnego, Mariana Jędrzejowicza, w Dylągówce pod Rzeszowem, a od lata 1918 u Konstantyna Sadowskiego w Borzęcinie. W pierwszych dniach września t.r. został przydzielony do Delegatury austro-węgierskiego MSZ w okupowanym przez państwa centralne Kijowie, gdzie zastała go kapitulacja państw centralnych i rozpad Austro-Węgier. Wyjechał z Kijowa jednym z ostatnich pociągów i 6 XI przybył do Warszawy; ok. 18 XI wrócił do Krakowa, a stamtąd udał się do Wiednia, by uregulować kwestie związane z zakończeniem austro-węgierskiej służby dyplomatycznej.

W lutym 1919 przyjęty S. został do polskiego MSZ, w którym objął stanowisko naczelnika Wydz. Amerykańskiego, następnie Wydz. Ustrojów Międzynarodowych, a w r. 1921 – Wydz. Ogólnego w Dep. Politycznym. Równocześnie był przewodniczącym Wyższej Komisji Dyscyplinarnej MSZ i obydwa te stanowiska piastował do września 1922. Wówczas to minister Gabriel Narutowicz powołał go na stanowisko konsula generalnego RP w Montrealu. Dn. 20 IX t.r. złożył S. listy uwierzytelniające (akredytację ponowił 28 II 1925). W r. 1923 kupił w Zakopanem XIX-wieczną willę «Bagatela», gdzie zamieszkała pozostała w kraju rodzina. W r. 1924 opublikował pracę Kanada w roku 1923 (W.). Funkcję konsula przestał pełnić 31 III 1931; podsekretarz stanu w MSZ Józef Beck przeniósł go początkowo w stan rozporządzalności, a 1 IX t.r. w stan spoczynku. S. wrócił do Warszawy i zamieszkał w domu spółdzielni mieszkaniowej urzędników MSZ przy ul. Górnośląskiej. Zajmował się publicystyką, m.in. w r. 1932 ogłosił artykuł Legion Wyspiańskiego jako wizja porozbiorowych dziejów Polski („Droga” nr 10, 11). W semestrze letnim t.r. prowadził w warszawskiej Szkole Nauk Politycznych cykl wykładów pt. Ewolucja ustroju Imperium Brytyjskiego. Latem udał się, z ramienia Polskiego Biura Podróży «Orbis», do USA w celu propagowania wśród Polonii wsparcia udziału Polski w wystawie światowej w Chicago; jednak z powodu światowego kryzysu gospodarczego Polonia nie poparła tej inicjatywy i z udziału Polski w wystawie zrezygnowano. S. przyjął wtedy ofertę pracy w tworzonym właśnie dziale morskim «Orbisu»; po jego przejęciu przez Pocztową Kasę Oszczędności zatrudniono S-ego w kasie głównej i na tym stanowisku pracował do września 1939.

Kampanię wrześniową 1939 r. przeżył S. w Warszawie. We wrześniu 1942 Niemcy przesiedlili go wraz z rodziną na ul. Śliską. Podczas powstania warszawskiego 1944 r. przysypany został z żoną gruzami w piwnicy, skąd wydobyto ich po kilku godzinach. Po upadku powstania wraz z żoną i córką dotarł do Milanówka, a stamtąd przez Kraków do Zakopanego. Po wojnie niewielką emeryturę uzupełniał publikacjami w „Przeglądzie Zachodnim”, „Tygodniku Powszechnym”, „Życiu i Myśli” oraz „Za i przeciw”; były to głównie recenzje z prac historycznych i politycznych autorów czeskich i słowackich. Zmarł 20 XII 1965 w Zakopanem, został pochowany na cmentarzu parafialnym tamże. Był odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Franciszka Józefa (1908) i Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (1922).

W małżeństwie zawartym w r. 1911 z Reginą z Żeromskich (zm. 24 II 1959), wdową po spokrewnionym z nim Zdzisławie Jędrzejowiczu, właścicielu dóbr Bokijówka, miał S. dwoje dzieci: Piotra (1912–1939) i Marię (zm. 1982), pielęgniarkę. Bratankiem S-ego był Ryszard Straszewski (zob.).

 

Księga pamiątkowa III Gimnazjum im. Króla Jana Sobieskiego w Krakowie, Kr. 1958; – The Foreign Office List and Diplomatic and Consular Lear Book for 1923 (for 1925), Ed. for Godfrey E. P. Herstlet by the members of the Staff of the Foreign Office, [b.m.r.w.]; Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Centrala i placówki w 1921 r., W. 1921; – Arch. UJ: sygn. WP II–415, S II 491A–493A, 495A–498A, S II 520, KREP 9, KREP 27, KREP 41; USC w Zakopanem: Odpis aktu zgonu S-ego; – Mater. Red. PSB: Włodek J. M., Straszewscy ze Straszewia h. Radwan. Rodowody, biogramy, życiorysy, Kr. 1985 (mszp.).

Wojciech Rojek

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

 

Maurycy Straszewski

1848-09-22 - 1921-02-27 filozof
 

Kazimierz Straszewski

1897-01-30 - 1959-12-20 inżynier mechanik
 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 
 

Kazimierz Morawski

1852-01-29 - 1925-08-25
filolog klasyczny
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Stanisław Marian Sedlaczek

1892-01-31 - 1941-08-03
pedagog
 

Emil Michał Przychodzki

1864 - 1911-08-04
lekarz
 

Józef Śliwicki

1867-12-26 - 1944-10-07
aktor teatralny
 

Benedykt Filipowicz

1861-03-26 - 1922-12-16
literat
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.