INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Szymon Konarski  

 
 
1850-06-17 - 1918-12-15
Biogram został opublikowany w latach 1967-1968 w XIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Konarski Szymon, pseud. Szymon Gryf, X. Ranok (1850–1918), rolnik, działacz społeczno-oświatowy. Ur. 17 VI w Malicach w pow. sandomierskim, w rodzinie ziemiańskiej. Syn Konstantego i Aleksandry z Jasieńskich (zm. w 1855). Uczęszczał do szkoły początkowej w Sandomierzu, a gimnazjum ukończył w Radomiu w r. 1869. W t. r. rozpoczął studia na Wydziale Prawa Uniw. Warsz., które ukończył w r. 1873. Następnie przez dwa lata aplikował w sądach warszawskich, a potem wyjechał na dalsze studia prawnicze do Paryża. Po powrocie do kraju w r. 1876 zrezygnował z kariery prawniczej i rozpoczął gospodarować na roli w nabytym majątku Wilczyce w pow. sandomierskim. Ożeniwszy się w r. 1879 z Joanną z Kosseckich, wdową po Kazimierzu Kiniorskim, administrował przez 17 lat majątkiem Jeleniów w pow. opatowskim, własnością pasierbów Władysławy i Mariana Kiniorskich. K. prowadził ożywioną działalność społeczną i oświatową wśród okolicznej ludności wiejskiej. W r. 1884 założył w Jeleniowie nielegalną Kasę Pożyczkową Rolników Świętokrzyskich i kierował nią. Miała ona znaczenie gospodarcze i narodowe. Po śmierci żony w r. 1896 objął w dzierżawę majątek Przybysławice w pow. sandomierskim. W r. 1898 wraz z drem Jakubem Zysmanem założył w Klimontowie Tow. Pożyczkowo-Oszczędnościowe, jedno z pierwszych w kraju, będące wzorem dla innych zakładanych tego typu instytucji spółdzielczych. W r. 1899 przeniósł się do Radomia i objął stanowisko dyrektora tworzonej wówczas Spółki Rolnej Radomskiej i pełnił tę funkcję do r. 1911, tocząc przez cały czas walkę z opozycją części członków, przeciwstawiającej się włączeniu do programu prac handlowych spółki również pierwiastków wychowawczo-społecznych.

W tym okresie K. napisał kilka wartościowych prac z zakresu oświaty rolniczej, m. in. Uprawa pszenicy na gruntach gliniastych wilgotnych (W. 1891), Co to jest rola? Jak powstała, jakie są jej gatunki i jak je rozpoznawać? Dla użytku gospodarzy rolnych opowiedział… (W. 1899, wyd. 2. W. 1904, wyd. 3. W. 1914), Jak rolę uprawiać należy. Dla użytku gospodarzy rolnych podał… (1904), O siewniku rzędowym (W. 1909, wyd. 2. W. 1917, pt. O siewie rzędowym). Prace K-ego były nagrodzone na konkursie „Gazety Rolniczej”. Autor używał w nich niejednokrotnie ludowych form i zwrotów. Umieszczał liczne artykuły w „Głosie Radomskim” (np. W palącej sprawie, 1906 nr 103), „Gazecie Radomskiej” (np. W sprawie szkoły naszej, 1908 nr 91 i odb.) i innych pismach. W tym okresie, wg relacji S. Bukowieckiego, K-ego łączyła z Aleksandrem Głowackim (Prusem) serdeczna przyjaźń. W r. 1905 K. wziął udział w delegacji, która zawiozła do Petersburga petycję, żądającą oficjalnej szkoły polskiej w Królestwie. W t. r. został wybrany do Rady Nadzorczej Macierzy Szkolnej Królestwa Polskiego. W l. 1905–12 K. był pierwszym prezesem zarządu Rady Opiekuńczej Szkoły, wkrótce zorganizowanej jako Szkoła Handlowa Miejska 7-mioklasowa w Radomiu, która w ówczesnej guberni radomskiej była pierwszą średnią szkołą polską. K. jako prezes zarządu Rady Opiekuńczej szkoły wziął udział w staraniach o jej otwarcie z jęz. wykładowym polskim. Od r. 1907 pełnił obowiązki skarbnika zarządu Tow. Pomocy dla uczniów tej szkoły. Z obu funkcji zrezygnował po wyjeździe do Warszawy.

W r. 1911 K. został dyrektorem Kooperacji Rolnej w Warszawie, instytucji nadrzędnej nad spółkami handlowo-rolnymi Królestwa. Gdy prace kooperacji sparaliżował wybuch pierwszej wojny światowej, K. pracował nad przejęciem monopolu zbożowego przez syndykaty rolnicze. W r. 1915 był zastępcą przewodniczącego Sekcji Pomocy dla szkolnictwa Komitetu Obywatelskiego m. st. Warszawy. W l. 1914–7 wchodził w skład grupy zbierającej się w mieszkaniu dra Antoniego Natansona, której celem była propaganda idei niepodległości Polski w państwach zachodniej Europy. Gdy koło to przystąpiło do opracowywania i wydawania w jęz. francuskim i niemieckim w Szwajcarii tzw. „Encyklopedii Warszawskiej”, przedstawiającej całokształt życia polskiego we wszystkich dzielnicach, K. opracował dział produkcji rolnej oraz brał udział w kierownictwie tego przedsięwzięcia i wyszukiwaniu dla niego środków finansowych. W okresie tym wydał kilka broszur przeznaczonych dla chłopów, jak np. Chłopy, źle się dzieje (W. 1916), Rozbudźcie się, chłopy (Częstochowa 1916), Polska wieś bez polskiej szkoły (W. 1916), Ze wsi i dla wsi (W. 1918). Broszury te (znajdują się u Kazimierza Konarskiego w Warszawie i Szymona Konarskiego w Paryżu) mają, podobnie jak poprzednie, charakter dydaktyczny i uświadamiający. W r. 1918 w okresie tworzenia państwowych władz polskich, K. został prezesem Warszawskiej Komisji Ziemskiej Min. Rolnictwa i Dóbr Państwowych. Zmarł w Warszawie 15 XII 1918 r. i został pochowany na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie. Miał troje dzieci: Jana, Zofię oraz Kazimierza, historyka i archiwistę.

K. był bratem Zofii Bukowieckiej, pisarki dla dzieci, i Aleksandra Konstantego ur. 1 III 1855 r. w Malicach, rolnika, administratora i dzierżawcy kilku majątków, potem właściciela Hołudzy w pow. buskim. Wraz z żoną Oktawią ze Świdów zakładał Aleksander ochronki, w których prowadzono tajne nauczanie, oraz kółka i sklepy włościańskie. Zmarł w Żurawicy 10 V 1941 r. Dziećmi jego byli: Konstanty, Aleksander Karol, Szymon i Wanda.

 

Boniecki; – Stemler J., Dzieło samopomocy narodowej Polska Macierz Szkolna 1905–1935, W. 1935 s. 11; – Konarski K., Dalekie a bliskie, Wspomnienia szczęśliwego człowieka, Wr.–W.–Kr. 1965; Nasza walka o szkołę polską 1901–1917, W. 1934 II 39, 168; Spis nauczycieli szkół wyższych, średnich, zawodowych, seminariów nauczycielskich oraz wykaz zakładów naukowych i władz szkolnych, Pod red. Z. Zagórowskiego, Lw.–W. 1924 s. 183; – Kalendarzyk Polityczno-Historyczny miasta stołecznego Warszawy na rok 1916; „Kur. Warsz.” R. 98: 1918 nr 347 wyd. wieczorne s. 6, nr 348 wyd. wieczorne s. 9; – Arch. Liceum Ogólnokształcącego im. dra T. Chałubińskiego w Radomiu: Boniecki W., Historia Państwowego gimnazjum im. dr. T. Chałubińskiego w Radomiu 1905–1937, Radom 1946, (mszp.); B. Jag.: rkp. 7459 (Konarski Sz., Jaxa Konarscy. Materiały do historii rodziny, tu opracowany przez S. Bukowieckiego życiorys K-ego); – Informacje ustne syna Kazimierza i pisemne bratanka Szymona z Paryża. 

Stanisław Konarski

 

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

   
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Józef Kremer

1806-02-22 - 1875-06-02
filozof
 

Wiktor Adam Leśniewski

1886-12-23 - 1963-07-05
polityk
 

(Wiktor) Adam Malinowski

1829-12-13 - 1892-05-04
malarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Aleksander Rycerski

1825-11-15 - 1866-11-30
malarz
 

Antoni Ryszard

1841-05-22 - 1894-01-12
kupiec krakowski
 

Tadeusz Ochlewski

1894-03-22 - 1975-01-26
skrzypek
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.