INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Franciszek Stanisław Niewieski  

 
 
brak danych - 1743
Biogram został opublikowany w 1978 r. w XXIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Niewieski Franciszek Stanisław (zm. 1743), astronom i astrolog, wydawca kalendarzy, docent Akad. Krak. Ur. prawdopodobnie w Zamościu, był synem Stanisława Jana (zob.), profesora Akademii Zamojskiej, gdzie sam rozpoczął studia, ogłaszając w r. 1699 jako student filozofii Hymen wesoły na ślub swojej siostry Jadwigi z Mateuszem Langiewiczem. Być może jeszcze t. r. przeniósł się na Uniw. Krak., w r. 1701 uzyskał bowiem tutaj stopień bakałarza, a w r. n. magistra sztuk wyzwolonych. Po krótkotrwałej docenturze na Wydziale Filozoficznym (1702/3) w półr. letn. 1703 został wysłany do Stanisławowa jako profesor retoryki i matematyki miejscowej kolonii akademickiej, ale – jak się zdaje – z powodu zarazy i rozproszenia młodzieży w r. 1707 powrócił do Krakowa. Mianowany w r. 1709 dyrektorem kolonii stanisławowskiej usiłował przy pomocy profesorów Stefana Benisza i F. Kupińskiego zebrać garstkę uczniów i wznowić nauczanie, już jednak ok. r. 1712, w czasie oblężenia Stanisławowa przez wojska szwedzkie, przerwał zajęcia szkolne i schronił się do Lwowa, obejmując w r. 1714 stanowisko dyrektora pozostającej pod zarządem Uniw. Krak. szkoły metropolitalnej. Ok. r. 1722 porzucił karierę nauczycielską i osiadł na stałe we Lwowie jako geometra przysięgły trybunalski, «uprzywilejowany matematyk», sekretarz królewski i ławnik miejski. Od r. 1703 przejął po ojcu wydawanie kalendarzy, zawierających oprócz zestawień kalendarza rzymskiego i ruskiego tabele jarmarków, prognostyki astrologiczne i meteorologiczne, pouczenia z dziedziny astronomii oraz przysłowia i wierszyki o treści moralnej. Kalendarze N-ego ukazywały się systematycznie przez ponad 40 lat, czasami (1712, 1726) w dwóch wersjach.

Syn N-ego Jan był profesorem matematyki w Akademii Zamojskiej.

 

Estreicher; Żebrawski, Bibliografia; Enc. Org.; Górska B., Katalog kalendarzy XVII–XVIII w. w zbiorach Biblioteki Ossolineum, Wr. 1968; – Chowaniec Cz., Gimnazjum I z czasów dawnej Polski, w: Księga pamiątkowa I Gimnazjum Państwowego im. K. Komorowskiego w Stanisławowie, Stanisławów 1929; Dzieje UJ, I; Grzybowski S., Z dziejów popularyzacji nauki w czasach saskich, Stud. i Mater. z Dziej. Nauki Pol., S. A z. 7., W. 1965 s. 150–1; Ruta Z., Nauczyciele kolonii akademickich Uniwersytetu Krakowskiego w XVIII w., Roczn. Nauk.-Dydakt. WSP w Kr. Prace Hist. T. 4., Kr. 1968; – Leopolien. Informatio super dubio, [Kr. ok. 1769]; Statuta nec non liber promotionum.

Leszek Hajdukiewicz

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Jan III Sobieski

1629-08-17 - 1696-06-17
król Polski
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Mateusz Romer h. własnego

ok. 1606 - 1699-09-03
podkomorzy
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.