INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Józef Pomarański     

Józef Pomarański  

 
 
1867-03-17 - 1902-11-10
 
Biogram został opublikowany w latach 1982-1983 w XXVII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Pomarański Józef (1867–1902), skrzypek, założyciel orkiestry włościańskiej. Ur. 17 III pod Zamościem, był synem Pawła (1828–1904), chłopa i budowniczego wiejskich domów, i Katarzyny z Mączków-Malinowskich. Dziad P-ego Wawrzyniec walczył w powstaniu listopadowym 1831 r. w 4 p. piechoty liniowej i poległ w bitwie pod Grochowem w obronie Olszynki, ojciec uczestniczył w powstaniu styczniowym w szeregach partii Oswalda Radziejowskiego, następnie partii Kazimierza Bohdanowicza. P. jako chłopiec, za przykładem muzykującego na skrzypcach ojca, grał też na tym instrumencie, a młodszy brat Jan na basetli. Bracia zgłosili się do Karola Namysłowskiego, który w pobliskich Chomęcicach uczył uzdolnionych muzycznie wieśniaków, utworzywszy z nich zespół. Obaj chłopcy kształcili się pod kierunkiem Namysłowskiego i niebawem znaleźli się wśród członków założycieli powstałej w r. 1881 Orkiestry Włościańskiej Karola Namysłowskiego. Z orkiestrą tą, w której z czasem został pierwszym skrzypkiem, P. odbywał liczne podróże. W l. 1891–3 uczył się w Konserwatorium Warszawskim, w dalszym ciągu grając z Namysłowskim w czasie jego koncertów w Warszawie, a latem w Busku, lub z Feliksem Konopaskiem w Ciechocinku. Sam założył orkiestrę amatorską na Solcu. Potem występował bądź z Namysłowskim, bądź z Konopaskiem lub z innymi znanymi muzykami. W r. 1896 P. utworzył w Ciechocinku, gdzie na dłuższy czas zamieszkał, własną orkiestrę spośród chłopów kujawskich i pracowników zakładu ciechocińskiego. W skład jej wchodził też jego brat Jan. W r. 1897 orkiestra P-ego po raz pierwszy wystąpiła publicznie, a od wiosny t. r. rozpoczęła sezonowe koncerty w parku zdrojowym w Ciechocinku. W r. 1898 np. zespół jego liczył 15 muzykantów i 20 uczni. Zimą P. udzielał lekcji w Warszawie. Po kilku latach, za radą Maurycego Zamoyskiego, utworzył P. w Zwierzyńcu, siedzibie zarządu Ordynacji Zamojskiej, drugą orkiestrę, złożoną głównie z pracowników Ordynacji. Osiadł teraz na stałe w Zwierzyńcu, latem zaś jeździł koncertować w Ciechocinku. Politycznie P. był zbliżony do Narodowej Demokracji. W jego domu w Zwierzyńcu znajdowały się składy nielegalnych wydawnictw endeckich, skąd były dalej rozprowadzane; należał też do Tow. Oświaty Narodowej. Zmarł na gruźlicę 10 XI 1902 w Zwierzyńcu i tam został pochowany.

W małżeństwie, zawartym w r. 1892, z Marią Doranttówną (1867–1933), P. miał trzech synów: Józefa, inżyniera leśnika, który zginął w obozie koncentracyjnym w Oświęcimiu, Stefana (zob.) i Zygmunta (zob.).

 

Bryk A., Karol Namysłowski, L. 1961; Raczyński M., Materiały do historii Ciechocinka, W. 1935 s. 368; – Gembarzewski M., Muzyk spośród ludu. Wspomnienie o Józefie Pomarańskim, Zamość 1937 (fot., bibliogr.); Wojnar K., Ze wspomnień i przeżyć, „Niepodległość” T. 18: 1938; – „Echo Muzycz., Teatr. i Artyst.” 1898 s. 320, 1900 s. 453; „Muzyka” 1938 nr 1–2 s. 29.

Alina Szklarska-Lohmannowa

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 
 

Tadeusz Banachiewicz

1882-02-13 - 1954-11-17
astronom
 

Artur Górski

1870-07-02 - 1959-12-07
pisarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Teodor Morawski

1797-11-01 - 1879-11-21
polityk
 

Cyryl Ratajski

1875-03-03 - 1942-10-19
prawnik
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.