W kolejnej części rozmowy redaktor Kai Kamińskiej ze znawcą romantycznej poezji Markiem Troszyńskim na temat słynnego antagonizmu dzielącego Adama Mickiewicza i Juliusza Słowackiego usłyszymy o ich krótkotrwałym pojednaniu w okresie „towiańszczyzny”, o różnych pozycjach obu twórców w Kole Sprawy Bożej, o indywidualizmie Słowackiego i jego niechęci do sekciarstwa oraz o przywódczych skłonnościach Mickiewicza. Piotr Bajor przeczyta fragmenty Relacji Władysława Gołębiowskiego (ze słynnym zdaniem „Paszoł won, durak” Mickiewicza do Słowackiego). Usłyszymy też fragmenty Matecznika Juliusza Słowackiego – utworu odwołującego się do omawianych wydarzeń.

Juliusz Słowacki (ur. 4 września 1809 roku w Krzemieńcu, zm. 3 kwietnia 1849 roku w Paryżu) – jeden z najwybitniejszych polskich poetów i dramaturgów romantycznych, epistolograf, mistyk. W latach 1825-1828 studiował prawo na Uniwersytecie Wileńskim. W 1831 roku, zatrudniony w Biurze Dyplomatycznym Rządu Narodowego, wyjechał do Drezna, skąd jako kurier dyplomatyczny udał się do Londynu i Paryża, gdzie osiadł po zakończeniu misji. Debiutował w 1832 roku dwutomowym zbiorem Poezji. Do jego wielkich dramatów należą m.in. Kordian (1834), Horsztyński (1835, wyd. pośmiertne 1866), Balladyna (1839), Fantazy (wyd. 1866), Mazepa i Lilla Weneda (1840). Kres romantycznego indywidualizmu w twórczości Słowackiego wyznacza poemat dygresyjny Beniowski (1841). Znamienną rolę w jego ewolucji duchowej odegrała znajomość poety z mesjanistą i mistykiem Andrzejem Towiańskim. Poprzez wybitne mistyczne dramaty Ksiądz Marek (1843) i Sen srebrny Salomei (1844) doszło do wykrystalizowania oryginalnego systemu myślowego zwanego przez poetę filozofią genezyjską, wyłożonego w poetyckim traktacie Genezis z Ducha (1844-46).


Finezje literackie to cykl audycji Polskiego Radia poświęcony znanym przedstawicielom świata literatury oraz zjawiskom literackim. W poszczególnych odcinkach poznajemy znakomitych twórców słuchając fragmentów utworów, niekiedy w ich własnym wykonaniu, oraz przez wypowiedzi bliskich im osób, komentarze krytyków i historyków. Niniejsza audycja, autorstwa Kai Kamińskiej, dotyczy antagonizmów dzielących Juliusza Słowackiego i Adama Mickiewicza.

produkcja: Polskie Radio S.A. 

rok produkcji: 1998

źródło: Ninateka.pl

ilustracja: Józef Oleszkiewicz, Portret Adama Mickiewicza, 1828, Wikimedia Commons, PD